De aarde krioelt van het leven. Van de kleinste bacterie tot de blauwe vinvis, van de muffe gordijnzwam tot de mammoetboom. Al dat leven samen noemen we biodiversiteit. Welk nut heeft biodiversiteit voor jou, en waarom heeft het jou nodig?
Biodiversiteit is de rijkdom van planten, dieren, schimmels en bacteriën in hun leefgebieden. Alles wat leeft, zichtbaar of onzichtbaar, heeft een unieke rol in de natuur. We kennen nu 2,5 miljoen soorten op aarde, maar wetenschappers denken dat er meer dan 100 miljoen soorten zijn. Elke dag worden er nieuwe soorten ontdekt.
De biodiversiteit van een gebied kan hoog of laag zijn. Rondom de evenaar, in de tropen, komen de meeste soorten voor. Het is daar meestal warm. Veel soorten hebben warmte nodig. De biodiversiteit is daar het hoogst.
De biodiversiteit is het laagst in de poolgebieden, maar ook daar is leven. Het zeeluipaard overleeft de kou met een dikke speklaag. Op sneeuw - en ijsvrije plekken groeit sterremos.
Elk dier, elke plant, elke schimmel en elke bacterie heeft een eigen rol in de natuur. Regenwormen zorgen voor een luchtige bodem, waar planten goed in kunnen groeien. Schimmels ruimen poep en dood hout op en maken er voedsel van voor planten. Bomen bieden zuurstof, schaduw en leefgebied voor dieren. Sponzen filteren water en zorgen voor eten voor ander leven. Ze maken ook gif, en dat kunnen wij als medicijn gebruiken! De natuur is een topteam, en ook wij zijn spelers in Team natuur.
Elk jaar sterven er soorten uit, daardoor daalt de biodiversiteit. Uitsterven is van alle tijden en geeft ruimte voor nieuwe soorten. Vroeger stierven er al soorten uit door ijstijden, overstromingen en meteorietinslagen. In de afgelopen 500 jaar ging het uitsterven steeds sneller. We zijn duizenden soorten kwijtgeraakt, bijvoorbeeld de quagga, de dodo, de dunbekwulp en de Sint-Helena olijf. Dat komt vooral door de mens.
Soorten sterven uit door stroperij, te veel jagen en verzamelen en door invasieve soorten, de opwarming van het klimaat, natuurvervuiling en het kapotmaken van leefgebied. Iedereen heeft invloed. Op dit moment zijn er op de hele wereld ongeveer 1 miljoen plant- en diersoorten bedreigd en er zijn zelfs bedreigde schimmels!
We moeten iets doen om het verlies van biodiversiteit te stoppen. Naturalis zet zich daarvoor in. Wetenschappers van Naturalis onderzoeken hoe het met de biodiversiteit gaat. Van Luna van der Loos, die wieren onderzoekt in het water, tot Michael Stech die kijkt hoe het met korstmossen staat in steden. Naturalis helpt met teldagen zoals de schelpenteldag en de Nationale bijentelling. Doordat we weten hoe het met soorten gaat, kunnen we ze beter beschermen. Iedereen kan meedoen. Samen leren we hoe we biodiversiteit versterken.
Je kunt dus tellen, maar ook andere dingen doen. Koop minder spullen en kleding, ruil en gebruik eens iets opnieuw. Zorg voor meer natuur. Wip een tegel en zaai of poot er planten. Zo zorg je voor zuurstof, schaduw en een groene buurt. Soms kan niks doen juist goed zijn. Laat in de herfst het gevallen blad liggen; er kunnen insecten in overwinteren, planten zijn afgedekt voor de vrieskou en schimmels hebben voeding. Je kunt vandaag al beginnen. Sluit je aan bij Team Natuur!
