Frederique Bakker

collectiebeheerder Hymenoptera
Judith Zwanenburg, 3 november 2021

In de collectietoren van Naturalis liggen meer dan 18 miljoen dode insecten opgeslagen. Frederique Bakker is de collectiebeheerder van de Hymenoptera. Zij beheert ongeveer 1,7 miljoen opgeprikte of op alcohol bewaarde bijen, wespen en mieren en weet precies waar elke individuele bij, wesp of mier ligt.

Wat doe je bij Naturalis?

"Ik doe veel verschillende dingen. Ik zorg ervoor dat de bijen, wespen en mieren in de collectie goed zijn geordend, zodat alle insecten te vinden zijn. Ook houd ik contact met onderzoekers wereldwijd die de insecten willen gebruiken voor onderzoek. Soms stuur ik insecten op of help ik ze te zoeken naar het juiste insect, hier in Naturalis. Daarnaast help ik ook bij tentoonstellingen, educatieve projecten en nog veel meer. Mijn is werk dus heel divers."

Wat doen onderzoekers met insecten?

"Onderzoekers komen vaak bij ons om zich te verdiepen in het herkennen van verschillende soorten. Dat kan soms heel moeilijk zijn, en veel onderzoekers specialiseren zich dan ook in een klein groepje insecten. De gedetermineerde insecten in onze collectie vertellen aan onderzoekers hoe een bepaalde soort eruit ziet, en in onze ongedetermineerde collectie kunnen ze op schattenjacht: hier worden vaak nieuwe soorten voor de wetenschap ontdekt. 

 

Er wordt ook ander onderzoek aan de collectie gedaan. Zo kwamen er een tijdje geleden onderzoekers langs die de legbuizen van parasitaire wespen wilden onderzoeken. Waarom? Om inspiratie op te doen voor het maken van een nieuwe soort injectienaald."

 

Zie jij de legbuis van de sluipwesp?

Een gewone sluipwesp met een lange legbuis.
Lauriek | Licentie: RF Getty Images

Hoe komen insecten bij Naturalis terecht?

"Insecten worden vooral verzameld door onze onderzoekers en door amateur verzamelaars. Insecten worden op verschillende manieren gevangen. Bijvoorbeeld met een netje of met een malaiseval. Dit is een soort tentje waar insecten invliegen maar er niet meer uit kunnen. Zo vang je in één keer heel veel insecten tegelijk."

Heb je een favoriete verzameling of soort?

"Alles is bijzonder, dus echte favorieten heb ik niet. Maar een bijzondere collectie is die van Oskar Vogt. Hij was een hersenonderzoeker met een grote liefde voor hommels. Hij wilde onderzoeken of je aan het uiterlijk van mensen kon zien of ze een hersenziekte hadden, want dit zou het heel makkelijk maken om hersenziekten te herkennen. Onderzoek naar uiterlijke variatie bij hommels was een onderdeel van dit werk. Zijn onderzoek heeft niet de resultaten opgeleverd die Vogt zocht, maar wij hebben er wel 250.000 hommels aan te danken die een schat aan informatie in zich dragen."

Kon je alles vinden in de collectie toen je begon als collectiebeheerder?

"Nee, toen ik hier begon met werken kon ik heel weinig vinden. Ik kreeg in mijn eerste week een bakje met tien insecten. Deze moest ik op de goede plek plaatsen. Er zijn ongeveer 12.000 laden dus ik wist helemaal niet waar ik moest kijken. Uiteindelijk duurde het vier uur om een aantal insecten op de goede plek te zetten. Nu werk ik er acht jaar en loop ik overal zo naar toe."